//
Wtta-toelatingsplicht voor uitzendbureaus: tijdlijn, eisen en voorbereiding [2026]
De Wet toelating terbeschikkingstelling van arbeidskrachten (Wtta) treedt per 1 januari 2027 in werking. Vanaf 1 januari 2028 mag geen enkel bureau nog arbeidskrachten ter beschikking stellen zonder toelating, en riskeren inleners boetes tot € 90.000 per overtreding. De eerste deadline valt al dit najaar: bureaus met een SNA-certificaat melden zich tussen 1 november en 31 december 2026 aan voor de overgangsregeling. Deze gids zet de tijdlijn, de eisen en de voorbereiding op een rij.
De Wtta komt eraan
Toelatingsplicht per 2028, aanmelden overgangsregeling vóór 31 december 2026. Dit moet je bureau nu regelen.
In het kort
- De Wtta treedt 1 januari 2027 in werking; de toelatingsplicht en de handhaving door de Arbeidsinspectie starten per 1 januari 2028.
- Bureaus met een geldig SNA-certificaat melden zich tussen 1 november en 31 december 2026 aan voor de overgangsregeling; de toelatingsaanvraag zelf loopt van 1 mei tot 30 juni 2027.
- De eisen: een VOG voor rechtspersonen, een waarborgsom van € 100.000 per rechtspersoon (met vrijstellingen) en een inspectierapport op het normenkader.
- De wet geldt breed: uitzenden, detacheren, payroll en deta-vast vallen eronder. Alleen onder meer intra-concern uitlenen is uitgezonderd.
- Inleners die met een niet-toegelaten bureau werken, riskeren vanaf 2028 een boete tot € 90.000 per overtreding. Toelating wordt dus ook een commercieel argument.
- Wat is de Wtta en waarom komt er een toelatingsplicht?
- Tijdlijn Wtta: van 1 juli 2026 tot handhaving in 2028
- Voor wie geldt de Wtta-toelatingsplicht?
- De eisen: VOG, waarborgsom en normenkader
- De overgangsregeling: aanmelden vóór 31 december 2026
- Wat kost de Wtta-toelating je bureau?
- Zo bereid je je bureau voor op de Wtta
Wat is de Wtta en waarom komt er een toelatingsplicht?
De Wet toelating terbeschikkingstelling van arbeidskrachten (Wtta) vervangt het huidige, lichte regime van de Waadi-registratie door een publiek toelatingsstelsel. Wie arbeidskrachten ter beschikking stelt, moet straks vooraf toegelaten zijn door de toelatingsautoriteit (NAU) en blijven voldoen aan een wettelijk normenkader. Zonder toelating is uitlenen vanaf 1 januari 2028 verboden.
De aanleiding is bekend: het rapport van het Aanjaagteam bescherming arbeidsmigranten onder leiding van Emile Roemer legde in 2020 structurele misstanden bloot bij een deel van de uitleners, van onderbetaling tot slechte huisvesting. De huidige Waadi-registratie bij de KvK stelt inhoudelijk nauwelijks eisen, en het private SNA-keurmerk is vrijwillig. Malafide bureaus konden dus vrij eenvoudig blijven opereren, terwijl bonafide bureaus daar in beeldvorming en tarieven last van hadden.
De Wtta draait die situatie om. Toelating wordt de voorwaarde om de markt überhaupt te mogen bedienen, en het publieke Wtta-register vervangt per 1 januari 2028 het Waadi-register van de KvK. Inleners kunnen dan met één blik in het register zien of een bureau toegelaten is, en zijn wettelijk verplicht om alleen met toegelaten uitleners te werken.
Voor goed georganiseerde bureaus is de wet daarmee niet alleen een verplichting, maar ook een kans. Wie zijn administratie, beloning en processen aantoonbaar op orde heeft, krijgt een publiek bewijs van betrouwbaarheid dat malafide concurrenten niet kunnen kopiëren. Net als bij de AVG-bewaartermijnen geldt: compliance die je vroeg regelt, is een commercieel argument in plaats van een kostenpost. Dat zien we bij Spadework dagelijks terug bij de bureaus waarmee we werken: wie zijn huis op orde heeft, wint er opdrachtgevers mee.
Tijdlijn Wtta: van 1 juli 2026 tot handhaving in 2028
De invoering verloopt in stappen, en de eerste zijn al gezet. Op 29 juni 2026 is de inwerkingtredingsdatum formeel vastgesteld: het grootste deel van de wet treedt per 1 januari 2027 in werking, een aantal onderdelen al per 1 juli 2026. De planning is in de Kamerbrief van februari 2026 bevestigd en met het inwerkingtredingsbesluit van 29 juni 2026 formeel vastgelegd. Reken er dus niet op dat de data nog schuiven; de branche vroeg eerder om uitstel en kreeg dat één keer, van 2026 naar 2027. De data die elk bureau in de agenda moet hebben:
| Datum | Wat gebeurt er |
|---|---|
| 1 juli 2026 | Eerste onderdelen van de wet treden in werking; voorbereiding stelsel start |
| 1 nov – 31 dec 2026 | Aanmeldloket overgangsregeling open voor bureaus met een geldig SNA-certificaat |
| 1 januari 2027 | Wtta treedt grotendeels in werking |
| 1 mei – 30 juni 2027 | Indienen toelatingsaanvraag bij de toelatingsautoriteit |
| Vanaf 1 juli 2027 | Beoordeling van de aanvragen start |
| 1 januari 2028 | Toelatingsplicht van kracht; Arbeidsinspectie handhaaft; Wtta-register vervangt Waadi-register |
De volgorde is bewust: wie zich in het najaar van 2026 aanmeldt voor de overgangsregeling en in het voorjaar van 2027 tijdig een complete aanvraag indient, mag blijven uitlenen terwijl de beoordeling loopt. Wie de deadlines mist, loopt het risico op 1 januari 2028 zonder toelating te staan en dus stil te vallen. De doorlooptijd is korter dan hij lijkt: een inspectierapport op het normenkader vraagt voorbereiding, en de inspectie-instellingen krijgen het naarmate 2027 vordert drukker. Achterin de rij staan is hier een bedrijfsrisico.
Voor wie geldt de Wtta-toelatingsplicht?
De Wtta geldt voor iedereen die arbeidskrachten ter beschikking stelt zoals de Waadi dat definieert: arbeidskrachten tegen vergoeding aan een ander ter beschikking stellen om onder diens toezicht en leiding te werken. Dat is bewust breed. Niet alleen klassieke uitzendbureaus vallen eronder, maar ook detacheringsbureaus, payrollbedrijven en bureaus die met deta-vast of vergelijkbare constructies werken. Ook een consultancybedrijf dat medewerkers onder leiding en toezicht van de klant laat werken, kan onder de wet vallen.
Er zijn uitzonderingen, waarvan intra-concern uitlenen de belangrijkste is: personeel uitlenen binnen hetzelfde concern valt buiten de toelatingsplicht. Maar juist bij die grensgevallen is voorzichtigheid geboden. Niet de contractvorm bepaalt of de wet geldt, maar de feitelijke uitvoering: wie houdt toezicht, wie geeft leiding, wie draagt het werkgeversrisico. Een bureau dat zichzelf "recruitment & selectie" noemt maar feitelijk mensen op de loonlijst bij klanten laat werken, doet er verstandig aan de eigen dienstverlening juridisch te laten toetsen. Werving en selectie zonder terbeschikkingstelling valt buiten de wet; zodra er een dienstverband bij het bureau ontstaat, verandert dat.
Belangrijk is ook de spiegelkant: de wet legt verplichtingen op aan inleners. Vanaf 1 januari 2028 mogen opdrachtgevers alleen nog arbeidskrachten inlenen van een toegelaten of vrijgesteld bureau, op straffe van een boete die kan oplopen tot € 90.000 per overtreding. Verwacht dus dat opdrachtgevers vanaf 2027 actief naar je toelatingsstatus gaan vragen, in aanbestedingen en in lopende contracten. Voor bureaus die hun zaken op orde hebben is dat gunstig: het gesprek over betrouwbaarheid, dat nu vaak over werkwijze en kwaliteit gaat, krijgt een publiek toetsbare basis.
De eisen: VOG, waarborgsom en normenkader
Een toelating vraagt drie dingen: een Verklaring Omtrent het Gedrag voor rechtspersonen, een waarborgsom en een inspectierapport waaruit blijkt dat je aan het normenkader voldoet.
VOG voor rechtspersonen
Elke rechtspersoon die toelating aanvraagt, overlegt een VOG. Daarmee toetst de overheid de integriteit van de onderneming en haar bestuurders.
Waarborgsom van € 100.000
Per rechtspersoon stort je € 100.000 als financiële buffer. Bureaus die op 31 december 2026 vier jaar of langer bij de KvK staan ingeschreven met terbeschikkingstelling als activiteit en netjes aangifte doen, kunnen bij de eerste aanvraag vrijstelling krijgen. Starters betalen € 50.000 bij een voorlopige toelating van zes maanden en vullen daarna aan tot € 100.000.
Inspectierapport op het normenkader
Een aangewezen inspectie-instelling toetst periodiek of je aan het normenkader voldoet en rapporteert aan de toelatingsautoriteit.
Het normenkader zelf bundelt eisen uit het arbeidsrecht, het socialezekerheidsrecht en het fiscale recht. Denk aan het tijdig afdragen van loonheffingen, het correct toepassen van de beloningsregels uit de cao, een schriftelijke informatieplicht over arbeidsvoorwaarden richting arbeidskrachten, inzicht in welke arbeidskrachten bij welke inleners werken en een bewaarplicht van administratieve documenten en facturen van minimaal zeven jaar. Veel daarvan overlapt met wat SNA-gecertificeerde bureaus al doen, maar de lat ligt hoger en de toets wordt publiek in plaats van privaat. Wie zijn administratie nu al inricht op die zeven jaar bewaarplicht, doet er goed aan dat te combineren met de AVG-bewaartermijnen voor kandidaatgegevens: twee regimes, één datastrategie. Het overzicht van wie waar werkt, is bovendien dezelfde data waarmee Spadework kansen in je netwerk signaleert; compliance en commercie delen hier één fundament.
De overgangsregeling: aanmelden vóór 31 december 2026
De overgangsregeling is de belangrijkste reden om nu in beweging te komen. Bureaus die een geldig SNA-certificaat hebben, kunnen zich van 1 november tot en met 31 december 2026 aanmelden bij de toelatingsautoriteit. Wie dat doet en vervolgens tussen 1 mei en 30 juni 2027 een complete toelatingsaanvraag indient, mag blijven uitlenen zolang de beoordeling loopt, ook als die beoordeling pas na 1 januari 2028 wordt afgerond.
De regeling is dus een verzekering tegen de flessenhals die in 2027 onvermijdelijk ontstaat, wanneer duizenden bureaus tegelijk beoordeeld moeten worden. Zonder aanmelding in de overgangsregeling hangt je continuïteit af van de vraag of jouw aanvraag vóór de deadline van 1 januari 2028 is afgehandeld. Met aanmelding heb je die zekerheid wel.
Daar zit wel een voorwaarde aan die veel bureaus onderschatten: het SNA-certificaat. Wie nu geen SNA-certificering heeft, moet die eerst halen om van de overgangsregeling gebruik te kunnen maken, en een eerste SNA-inspectie plannen, uitvoeren en afronden kost al snel enkele maanden. De praktische volgorde voor de tweede helft van 2026 is daarmee: check je SNA-status, herstel eventuele tekortkomingen uit de laatste inspectie, en zet de aanmelding bij het loket klaar zodra het op 1 november opent. De ABU publiceerde in april 2026 een praktische gids die per stap beschrijft wat er van leden wordt verwacht; ook voor niet-leden is dat een bruikbare checklist. Behandel de deadline van 31 december 2026 zoals je een aanbestedingsdeadline behandelt: met een eigenaar, een planning en marge voor tegenvallers. Veel bureaus in het Spadework-netwerk hebben die eigenaar inmiddels aangewezen.
Wat kost de Wtta-toelating je bureau?
De Wtta raakt de bedrijfsvoering op drie plekken: eenmalige kosten, jaarlijkse kosten en beslag op je liquiditeit. De waarborgsom van € 100.000 per rechtspersoon is geen kostenpost maar een storting, al voelt het beslag op werkkapitaal voor kleinere bureaus wel degelijk als kosten. De jaarlijkse bijdrage aan de toelatingsautoriteit is wettelijk gemaximeerd op € 3.611 per jaar. Daarbovenop komen de periodieke inspecties op het normenkader door een inspectie-instelling en de interne uren voor administratie en dossiervorming.
Rekenvoorbeeld: wat betekent de waarborgsom in marge?
In ons rekenvoorbeeld bij de omrekenfactor houdt een bureau € 3,20 brutomarge per uur over op een uitzendkracht van € 16 bruto per uur. Een waarborgsom van € 100.000 staat dan gelijk aan ruim 31.000 declarabele uren brutomarge, oftewel de jaarmarge van zo'n 19 fulltime uitzendkrachten. Geld dat vaststaat, verdient elders niets. Check daarom eerst of je voor de vrijstelling in aanmerking komt: vier jaar of langer ingeschreven bij de KvK per 31 december 2026, met terbeschikkingstelling als activiteit.
De echte kostenpost zit vaak niet in de leges maar in de organisatie: processen documenteren, loonadministratie en cao-toepassing aantoonbaar maken, en de vraag kunnen beantwoorden welke arbeidskracht wanneer bij welke inlener werkte. Bureaus met een schone, actuele database en een goed ingericht ATS hebben die informatie binnen minuten paraat; bureaus met versnipperde administratie betalen elke inspectie opnieuw in uren. Structureel datahygiëne op orde brengen is daarmee geen luxe maar de goedkoopste Wtta-maatregel die er is. Spadework-klanten gebruiken diezelfde datahygiëne om kansen in hun netwerk te signaleren; de investering betaalt zich dus dubbel terug.
Zo bereid je je bureau voor op de Wtta
De voorbereiding op de Wtta is geen juridisch project maar een bedrijfsvoeringsproject. Vijf stappen die je in de tweede helft van 2026 zet:
Check je SNA-status en herstel tekortkomingen
Het SNA-certificaat is je toegangskaart tot de overgangsregeling. Geen certificaat? Start het traject deze zomer nog; een eerste inspectie kost maanden doorlooptijd.
Zet de aanmelding overgangsregeling in de agenda
Loket open van 1 november tot en met 31 december 2026. Wijs een eigenaar aan en behandel de deadline als een harde aanbestedingsdeadline.
Toets je constructies aan de Waadi-definitie
Detachering, deta-vast, consultancy onder leiding en toezicht van de klant: laat juridisch toetsen wat onder de toelatingsplicht valt, vóórdat de Arbeidsinspectie dat in 2028 voor je doet.
Breng je administratie en database op orde
Het normenkader vraagt zeven jaar bewaarplicht en inzicht in wie waar werkt. De Up-to-databaser van Spadework laat zien welke dossiers in je database verouderd of onvolledig zijn, zodat je AVG en Wtta in één beweging afdekt.
Reserveer voor waarborgsom en leges in je kostprijs
Neem de jaarlijkse bijdrage, de inspectiekosten en het eventuele beslag van € 100.000 werkkapitaal mee in je omrekenfactor voor 2027. Wie dat nu doet, hoeft in 2027 geen paniekverhoging door te voeren.
De Wtta beloont bureaus die hun bedrijfsvoering op orde hebben. Voorbereiden is dus geen kostenpost, maar een voorsprong.
En vergeet de commerciële kant niet. Vanaf 2028 valt een deel van de niet-toegelaten concurrentie weg, terwijl inleners actief op zoek gaan naar toegelaten bureaus. Wie dan naast een toelating ook zijn eigen database als omzetmotor heeft ingericht, pakt marktaandeel op het moment dat de markt opnieuw wordt verdeeld. Bureaus die met de Spadework Suite werken, zien de kansen in hun eigen netwerk op tijd. Jij kent deze mensen. Jij ziet ze op tijd. Jij bepaalt wat je ermee doet.
Veelgestelde vragen
De Wet toelating terbeschikkingstelling van arbeidskrachten (Wtta) vervangt de lichte Waadi-registratie door een publiek toelatingsstelsel. Bureaus die arbeidskrachten ter beschikking stellen, moeten vanaf 1 januari 2028 toegelaten zijn en blijven voldoen aan een normenkader met arbeidsrechtelijke, fiscale en administratieve eisen. De wet treedt 1 januari 2027 in werking.
De wet treedt grotendeels per 1 januari 2027 in werking, met enkele onderdelen al per 1 juli 2026. De toelatingsplicht zelf geldt vanaf 1 januari 2028; vanaf dat moment handhaaft de Arbeidsinspectie en mag niemand zonder toelating arbeidskrachten ter beschikking stellen. Aanmelden voor de overgangsregeling kan al in het najaar van 2026.
Voor iedereen die arbeidskrachten tegen vergoeding onder leiding en toezicht van een ander laat werken: uitzendbureaus, detacheerders, payrollbedrijven en bureaus met deta-vast constructies. Intra-concern uitlenen is uitgezonderd. Niet de contractvorm maar de feitelijke uitvoering bepaalt of de toelatingsplicht geldt, dus laat grensgevallen juridisch toetsen.
De waarborgsom is 100.000 euro per rechtspersoon. Bureaus die op 31 december 2026 vier jaar of langer bij de KvK staan ingeschreven met terbeschikkingstelling als activiteit en correct aangifte doen, kunnen bij de eerste aanvraag vrijstelling krijgen. Starters betalen 50.000 euro bij een voorlopige toelating en vullen later aan.
Bureaus met een geldig SNA-certificaat melden zich tussen 1 november en 31 december 2026 aan bij de toelatingsautoriteit en dienen tussen 1 mei en 30 juni 2027 hun toelatingsaanvraag in. Zij mogen blijven uitlenen zolang de beoordeling loopt, ook als die na 1 januari 2028 wordt afgerond.
Vanaf 1 januari 2028 mogen opdrachtgevers alleen arbeidskrachten inlenen van toegelaten of vrijgestelde bureaus. Wie met een niet-toegelaten uitlener werkt, riskeert een boete die kan oplopen tot 90.000 euro per overtreding. Verwacht daarom dat opdrachtgevers vanaf 2027 actief naar de toelatingsstatus van hun bureaus vragen.
Het normenkader vraagt een actuele, complete administratie en inzicht in wie waar werkt. De Up-to-databaser van Spadework laat zien welke dossiers in je database verouderd of onvolledig zijn, zodat je datahygiëne voor AVG en Wtta in één beweging op orde brengt en tegelijk kansen in je eigen netwerk zichtbaar maakt.
